“Việt Nam nắm giữ vị trí ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu” - Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio

Đã phát biểu sáng nay 01/5  khi tham dự cùng với Thủ tướng Việt Nam Phạm Minh Chính tại Hội thảo Hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và đa dạng hóa chuỗi cung ứng tại Hà Nội.

Hội thảo do Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Thông tin Truyền thông, Bộ Kế hoạch Đầu tư và Cơ quan Xúc tiến thương mại Nhật Bản (JETRO) tổ chức. Tham dự Hội thảo có đại diện các Bộ, ban, ngành các đơn vị có liên quan của hai nước.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Thủ tướng Kishida Fumio cùng lãnh đạo các bộ, cơ quan thuộc Chính phủ hai nước tham dự Hội thảo.

Việt Nam và Nhật Bản tiến tới quan hệ đối tác số

Thủ tướng Phạm Minh Chính cho rằng, trong kỷ nguyên toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng hiện nay, đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và đa dạng chuỗi cung ứng là xu thế phổ biến và là quá trình thay đổi sâu sắc các hoạt động sản xuất công nghiệp tại nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam.

“Kinh tế số đang dần được hình thành, phát triển nhanh tại Việt Nam. Tuy nhiên, hoạt động đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và đa dạng hóa chuỗi cung ứng tại Việt Nam vẫn chưa đáp ứng yêu cầu và còn nhiều dư địa cho phát triển.” - Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh trong bài phát biểu chào mừng Hội thảo,

"Hơn lúc nào hết, nhu cầu đổi mới công nghệ, chuyển đổi số đang trở nên cấp thiết đối với các doanh nghiệp Việt Nam nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, hiệu quả sản xuất và sẵn sàng đón nhận làn sóng đầu tư mới trong nỗ lực đa dạng hóa chuỗi cung ứng của các tập đoàn đa quốc gia. Trong đó, tăng cường hợp tác quốc tế hơn nữa được Việt Nam xác định giữ vai trò đặc biệt trong trọng” - Thủ tướng nhấn mạnh.

Theo Thủ tướng Minh Chính, “Nhật Bản là quốc gia có nền kinh tế phát triển ở trình độ cao, sở hữu công nghệ tiên tiến hàng đầu thế giới và là một trong những nước đi đầu về ứng dụng khoa học công nghệ và phát triển kinh tế số, xã hội số. Trong khi đó, Việt Nam sở hữu nền kinh tế có độ mở cao, đang duy trì tốc độ phát triển nhanh, có nguồn nhân lực trẻ hết sức dồi dào và có nhu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả sản xuất công nghiệp. Hai nền kinh tế có tính bổ sung cao và có nhiều tiềm năng hợp tác trong các lĩnh vực đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và đa dạng chuỗi cung ứng”.

Đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam thực sự được Chỉnh phủ và doanh nghiệp hai nước đặc biệt quan tâm. Thời gian vừa qua có chứng lại là do bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid có bị chững lại nhưng đang trên đà quay trở lại, Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đề cập cụ thể đến 3 vấn đề mà Việt Nam – Nhật Bản có thể cùng hợp tác. Trước hết, để doanh nghiệp Nhật Bản hoạt động ổn định tại Việt Nam thì công nghiệp phụ trợ của Việt Nam là yếu tố then chốt. Tiếp theo, Nhật Bản và Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục hợp tác giải quyết các vấn đề kinh tế và xã hội trên nhiều lĩnh vực thông qua chuyển đổi số. Và thứ ba là đa dạng hóa chuỗi cung ứng.

Việt Nam nắm giữ vị trí ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Do đó, trong tổng số 92 dự án nhằm đa dạng hóa chuỗi cung ứng được Nhật Bản hỗ trợ tại ASEAN, Việt Nam đứng đầu với 39 dự án. Thủ tướng  Nhật Bản khẳng định khởi động với số lượng dự án như trên Việt Nam đang được triển khai lớn nhất khu vực Đông Nam A. “Khả năng hợp tác giữa Việt Nam và Nhật Bản là không có giới hạn. Tháng 1 vừa qua, Nhật Bản công bố "Sáng kiến đầu tư tương lai châu Á" và tôi mong muốn cùng ngài Thủ tướng Phạm Minh Chính đưa quan hệ giữa hai nước mạnh mẽ hơn, mang lại lợi ích cho cả hai nước", Thủ tướng Kishida Fumio nhấn mạnh.

Mở rộng quy mô và nâng tầm hợp tác giữa hai nước

Bộ Công Thương cho biết, thời gian qua, thông qua các chương trình kết nối kinh doanh, các doanh nghiệp và các tổ chức của Nhật Bản tại Việt Nam đã phối hợp với Bộ Công Thương triển khai nhiều chương trình đào tạo, tư vấn đổi mới công nghệ sản xuất cho các doanh nghiệp Việt Nam, giúp các doanh nghiệp cải thiện năng suất, đủ năng lực tham gia chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp Nhật Bản, đặc biệt trong ngành chế tạo ô tô, xe máy, điện tử.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải cho biết, các tổ chức và doanh nghiệp Nhật Bản, như AOTS, Toyota, Denso đã tích cực tham gia các chương trình đào tạo, tư vấn, nâng cao năng lực doanh nghiệp công nghiệp trong nước nói chung và công nghiệp hỗ trợ nói riêng. Nhiều hoạt động thiết thực như: cử chuyên gia Nhật Bản đào tạo cho doanh nghiệp Việt Nam về 5S, kaizen; cử kỹ sư tham gia giảng dạy, đào tạo tư vấn; tổ chức cho các doanh nghiệp Việt Nam tham quan, học tập từ các nhà cung cấp đã tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp Nhật Bản...

Những nội dung này được các doanh nghiệp Việt Nam đánh giá cao nhờ tính ứng dụng, thực tế và hiệu quả, giúp doanh nghiệp cắt giảm chi phí sản xuất, sử dụng trang thiết bị hiệu quả, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.

Theo Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải hợp tác giữa hai nước mới chỉ dừng lại ở quy mô doanh nghiệp, dựa trên nỗ lực của từng doanh nghiệp đơn lẻ, chưa có sự tham gia, vào cuộc mạnh mẽ ở cấp Chính phủ. Các doanh nghiệp hai bên rất mong muốn có thể mở rộng quy mô và nâng tầm hợp tác giữa hai nước.

Theo đó, thời gian tới, để hoạt động hợp tác đạt hiệu quả cao nhất, Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải đề xuất: Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản, JETRO và các tổ chức, doanh nghiệp Nhật Bản cùng đồng hành và triển khai các chương trình, dự án cụ thể nhằm hỗ trợ doanh nghiệp công nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực quản trị, trình độ kỹ thuật và tái cấu trúc sản xuất dựa trên chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực công nghiệp, đồng thời tăng cường hơn nữa sự kết nối giữa các doanh nghiệp Nhật Bản với doanh nghiệp Việt Nam, góp phần nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và năng lực cạnh tranh công nghiệp, giúp các doanh nghiệp Việt Nam tham gia ngày càng sâu hơn vào chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu.

Cũng phát biểu tại hội thảo, ông Đỗ Nhất Hoàng - Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài, Bộ Kế hoạch và Đầu tư  cho rằng “Nhật Bản đang chuyển từ đối tác chiến lược sâu rộng sang thực chất và hiệu quả hơn”.  “Ba mục tiêu mà Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đưa ra cũng chính là những ưu tiên hàng đầu mà Chính phủ Việt Nam đang hướng tới, ông Hoàng nhấn mạnh, trong giai đoạn tới, hai nước cần thúc đẩy hơn nữa hoạt động hợp tác đầu tư, đặc biệt là dòng vốn FDI thế hệ mới, hướng tới các dự án có hàm lượng công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng lượng sạch, đảm bảo hiệu quả, thực chất, xứng tầm với quan hệ hợp tác bền chặt giữa hai nước.  Hai bên cũng cần đẩy mạnh kết nối giữa doanh nghiệp hai nước nhằm hỗ trợ, nâng cao năng lực, trình độ của doanh Việt Nam để nhanh chóng tiếp cận và nhận chuyển giao công nghệ hiện đại của doanh nghiệp Nhật Bản, qua đó tham gia hiệu quả vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu. Ông cũng mong muốn, các doanh nghiệp Nhật Bản đặc biệt giúp Việt Nam lựa chọn hợp tác, đầu tư công nghệ thêm một số doanh nghiệp, có nhân sự làm quen với phong cách Nhật Bản, tiêu chuẩn Nhật Bản để nâng cấp doanh nghiệp sớm tham gia sâu vào chuỗi toàn cầu.

Thứ trưởng Bộ Kinh tế, Công nghiệp và Thương mại Nhật Bản, ông Hirose Naoshi cho rằng: “Để Việt Nam có bước tiến nhảy vọt trở thành trung tâm của chuỗi cung ứng toàn cầu trong tương lai, Việt Nam và Nhật Bản cần tận dụng kinh nghiệm vượt qua cuộc khủng hoảng đại dịch để chuẩn bị bước tiếp theo; hỗ trợ hơn nữa đầu tư của các công ty Nhật Bản như đa dạng hóa chuỗi cung ứng; nỗ lực hơn nữa thúc đẩy việc hợp tác xây dựng và sử dụng hiệu quả cơ sở dữ liệu doanh nghiệp để phục vụ đa dạng hóa chuỗi cung ứng.

Có nhiều năm tham gia phối hợp chặt chẽ trong các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, ông Sasaki Nobuhiko, Chủ tịch cơ quan xúc tiến thương mại Nhật Bản (JETRO) cho biết: “Trong ba lĩnh vực đổi mới công nghệ, chuyển đổi số (DX) và đa dạng hóa chuỗi cung ứng mà Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đã đề câp, JETRO sẽ tăng cường đối thoại và hợp tác với Bộ Công Thương, Bộ Thông tin và Truyền thông và Bộ Kế hoạch và Đầu tư, nỗ lực cải thiện hơn nữa môi trường đầu tư, thúc đẩy hợp tác hơn nữa giữa doanh nghiệp hai nước trong lĩnh vực đổi mới công nghệ".

Ông Sasaki Nobuhiko khẳng định, JETRO sẽ thúc đẩy hơn nữa việc hỗ trợ hợp tác và giải quyết các vấn đề trong lĩnh vực chuyển đổi số của các công ty Nhật Bản và Việt Nam, cùng với đó thực hiện tốt vai trò đầu mối trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp Nhật Bản đa dạng hóa chuỗi cũng ứng. Đặc biệt, tới đây JETRO sẽ tổ chức “Triển lãm Công nghiệp Hỗ trợ” với sự hợp tác của Bộ Công Thương. Ông khẳng định, trên 55% Các doanh nghiệp Nhật Bản đã đang đầu tư tại Việt Nam sẽ có định hướng mở rộng đầu tư, bản thân Jetro sẽ có nhiềuphương hướng để thúc đẩy liên kết và đổi mới công nghệ cũng như thúc đẩy nhiều hoạt đông trong thời gian tới.

Với sự quan tâm của người đứng đầu Chính phủ hai nước, chắc chắn thời gian tới, Việt Nam và Nhật Bản sẽ có nhiều chương trình hợp tác đầu tư, liên kết trong nhiều lĩnh vực mới đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ mới.